ব্যাখ্যৰ প্ৰয়োজন আছে বুলি নাভাবো-- সঠিক দৃশ্যমান কাহিনী কথন (Visual Storytelling) চিনেমাৰ সফলতাৰ মূল মন্ত্ৰ। কাহিনী, বিষয় বস্তু কেমেৰাৰ ভাষাৰে দৰ্শকৰ মন স্পৰ্শ কৰিব পৰে পৰিপাটি শ্বট নিৰ্বাচন, শ্বটৰ সঠিক গাণিতিক প্ৰয়োগেৰে। এই দিশত ইতিবাচক-- ৰীমাৰ চিনে কৰ্ম। কিন্তু কাৰিকৰী দিশত ত্ৰুটি হীন নহয়। দুই-এক মূহুৰ্তত কেমেৰাৰ ফ্ৰেমবোৰ কিছু লৰচৰ হোৱা (shaky) যেন লাগে। (এয়া বাস্তৱিকতা প্ৰকাশৰ বাবে কৰা হৈছিল বুলি ভৱাৰ বাট নথকা নহয়।) এই ত্ৰুটি চিনেমা খনৰ সমস্যা হোৱা নাই ৰ' (raw) আৰু 'অনাড়ম্বৰ' ৰূপটোৰ বাবে। হয়তো এই ৰূপটো (ত্ৰুটি!) চিনেমা খনত এজন দক্ষ চিত্ৰগ্ৰহণকাৰী থাকিলে নাপালো হেতেন! কৃত্ৰিম পোহৰৰ সহায় নোলোৱাকৈ গ্ৰহণ কৰা দৃশ্যগ্ৰহণ শৈলীক "চিনে সৌন্দৰ্য" হিচাবে গ্ৰহণ কৰিছে চিত্ৰৰসিকে।
কাহিনীৰ পটভূমি-- ছয়গাওঁ। কাহিনী-ৰেখাৰ গতিত দেখা যায় গাঁৱলীয়া জীৱনৰ সৰলতা, দৰিদ্ৰতা, অদম্য সাহস। বানপানীৰ দৰে দুৰ্যোগৰ পাছতো সপোন দেখে।
"ভিলেজ ৰকষ্টাৰ্ছ" অসমৰ চিত্ৰগৃহত মুক্তি পাইছিল ২০১৮ৰ ২৮ ছেপ্তেম্বৰত। এই চিৰিজ দ্বিতীয় খন চিনেমা "ভিলেজ ৰকষ্টাৰ্ছ-২"ৰ মুক্তিৰ তাৰিখ: ৬ মাৰ্চ, ২০২৬।
ৰূপালী গল্প দুটাৰ কাহিনী-ৰেখাৰ মূল বিন্দু-- কিশোৰী ধুনু (অভিনয়ত: ভণিতা দাস)। ধুনু-- অদম্য সাহস, সপোন, দৃঢ়তা, আশাবাদ, স্বতন্ত্ৰতা, "প্ৰকৃত নাৰী স্বাধীনতা" প্ৰতীক।
ধুনুৰ ইচ্ছা, ধুনুৰ সপোন এখন গীটাৰ কিনিব, এটা মিউজিকেল বেণ্ড খুলিব। গাঁৱৰ পৰম্পৰাগত সমাজে "ল’ৰাৰ দৰে..." বুলি দোষাৰোপ কৰিব পৰা চৰিত্ৰ ধুনু। ল’ৰাবোৰৰ সৈতে খেলা-ধূলা কৰে। গছ বগাই তামোল পাৰে। আৰু মাকৰ সৈতে পৰিশ্ৰম কৰে তাই। তাইৰ দেউতাক নাই। বানত মৃত্যু হয়। বিধৱা মাক (অভিনয়ত: বাসন্তী দাস) আৰু ককায়েক মনৱেন্দ্ৰৰ (আভিনয়ত: মনৱেন্দ্ৰ দাস) লগত থাকে। জীৱন আগুৱাই নিয়াৰ বাট মাকে কাটে, ধুনুই সহায় কৰে। দৰিদ্ৰতা আৰু প্ৰাকৃতিক দুৰ্যোগৰ মাজতো সপোন দেখা ধুনুক অধিক দৃঢ় কৰি তোলে এজন বৃদ্ধ (আভিনয়ত: কুলদা কুমাৰ ভট্টাচাৰ্য) -ৰ কথাই। বৃদ্ধ গৰাকীয়ে লক্ষ্যৰ পৰা বিচলিত নোহোৱাকৈ কোনো নিৰ্দিষ্ট কামত মন দিলে সফল হোৱাৰ কথা ক'লে। প্ৰতিটো মূহুৰ্ততে ধুনুৰ সমৰ্থনত ঠিয় হোৱা মাকে কয়-- ধুনুৰ কামবোৰ তাইৰ নিজৰ আগ্ৰহ আৰু সপোনৰহে অংশ! সামাজিক নিয়ম নমনাৰ "অপৰাধ"ত গাঁৱৰ বয়সস্থ মহিলাসকলে প্ৰায়ে গালি-গালাজ কৰাৰ বিপৰীতে মাকে ধুনুক নিজে বিছৰা ধৰণে জীৱন আগবঢ়াবলৈ আৰু সপোন দেখিবলৈ উদগনি দিয়ে। (প্ৰথম ৰূপালী গল্পটোৰ) এই গৰাকী ধুনুক কেন্দ্ৰ কৰি ৰীমা দাসে কেমেৰা আৰু সাহিত্যৰ ভাষাৰে ৰচনা কৰে দ্বিতীয়টো ৰূপালী গল্প।
-- এইটো ৰূপালী গল্পত "ভিলেজ ৰকষ্টাৰ্ছ"ৰ ধুনু ডাঙৰ হয়। কিশোৰী গৰিকীৰ সপোন কিন্তু একেই আছে, হাতৰ গীতাৰ খন এৰা নাই। গছ বগাই তমোল পাৰে, খেতি পথাৰতো পৰিশ্ৰম কৰে। প্ৰথম খনৰ দৰে এই খনতো চৰিত্ৰটো নিৰ্মাণ কৰিছে ভনীতা দাসক লৈ। প্ৰথম খনৰ দৰে এই খনত ধুনু কেৱল পৰিচালকৰ "চৰিত্ৰ" হৈ থকা নাই, অভিনয় শক্তিৰে "চৰিত্ৰ"টোক দৰ্শকৰ ওচৰলৈ নিয়াত সহায় কৰিছে। বাস্তৱ অভিনয় (real acting), বাস্তৱিক সংলাপ প্ৰক্ষেপন "চৰিত্ৰ"টোৰ নিৰ্মল সৌন্দৰ্য।
--পৰিচালকে কাহিনীৰ গতিত "প্ৰথম খন"ৰ কিশোৰী ধুনুক "ভিলেজ ৰকষ্টাৰ্ছ-২"ৰ দৰ্শকক মনলৈ আনি দিছে সাহিত্যৰ ভাষাৰে, "ভিলেজ ৰকষ্টাৰ্ছ"ৰ ছিকুৱেন্সৰে। ধুনু সলনি হোৱা নাই, বয়স বঢ়া ধুনুৰ সপোন বোৰ একেই আছে। মুকল মন লৈ গছত উঠি তামোল পাৰে, সাঁতোৰে, ৰক বেণ্ডত গীটাৰিষ্ট হিচাপে শৈশৱৰ জীৱনটো অব্যাহত ৰখাৰ সপোন দেখে, সাংগীতিক সপোন পূৰণ কৰাৰ পথ বিচাৰে। কৰ্ম শক্তিক বিশ্বাস কৰে ধুনুই।
কিন্তু জীৱনটো ধুনুৰ বিছৰা বাটে নাযায়। তিতা আৰু টেঙা মুহূৰ্তবোৰৰ সন্মুখীন হয়। হতাশ নহৈ তাই এসময়ৰ সুখী শৈশৱক এৰি যোৱাৰ দুৱাৰমুখত থিয় দিয়ে। আশা কৰে এই বাৰ খেতি বানে নিলে, প্ৰথম বাৰ কৰিছিল বাবে সফল নহ'ল! অহা বাৰ হ'ব!
--এই "বিশ্বাস" মাকৰ পৰা পোৱা। মাকক ভাল পাই, তুলনা কৰে আকাশৰ সৈতে। আকাশতকৈ ডাঙৰ কি? মাকক সোধে ধুনুই। মাকে কিবা এটা কোৱাৰ আগতে তাই আৰু কয়-- মাতা। মাকৰ কপট বিৰক্তি- একে কথাকে কিমাননো কৈ থাকে। এই সংলাপে প্ৰথম খন "ভিলেজ ৰকষ্টাৰ্ছ"ৰ সৈতে দ্বিতীয় খনৰ সংযোগ আনে আৰু স্পষ্ট কৰে মাক-জীয়েকৰ সম্পৰ্ক হৈছে ৰূপালী গল্পটোৰ এটা অৱলম্বন। কামৰূপৰ ছয়গাঁৱৰ ভাষা আৰু পৰিবেশত নিৰ্মাণ ৰূপালী গল্পটোৰ গতিত আঞ্চলটোৰ বান সমস্যা আহিছে, বানপীড়িতৰ লগতে অঞ্চলটোৰ লোকৰ জীৱনসংগ্রাম, সামাজিক-অৰ্থনৈতিক, প্ৰাকৃতিক ছবি আনিছে পৰিপাটিকৈ-- কেমেৰাৰ ভাষাৰে, সাহিত্যৰ ভাষাৰে।
কাহিনীৰ গতিত দেখা যায় ধুনুৰ দেউতাকক বানে নিছিল। মাকে অকলেই ধুনু আৰু এক মাত্ৰ পুত্ৰ সন্তানক ডাঙৰ কৰে, খেতি-বাতি চম্ভালে। পুত্ৰ সন্তান অবাটে যায়, মদ খায় যতে-ত'তে পৰি থাকে। মাটিৰ দালালৰ জালত পৰে। সি খেতিৰ মাটি বিক্ৰী কৰি বাইক এখন দিয়াৰ কথা কয়, মাকক। মাকৰ কথা-- মাটি বিক্ৰী নকৰে। ধন শেষ হ'ব, বাইকত মামৰে ধৰিব, কিন্তু মাটিয়ে খুৱাব, বছৰি শস্য দিব। মাকৰ ওচৰ চপা, কৌশলেৰে মাটি ক্ৰয় কৰিব খোজা দালালকো খং কৰে মাকে, কয়-- খেতিৰ মাটি কোনোপধ্যে এৰি নিদিয়ে। ধুনুক মায়েকে কয়-- "মই তোৰ মায়েৰে, মাটিখিনিও মায়েৰে।"
সাহিত্যৰ ভাষা সিমানেই ব্যৱহাৰ কৰিছে, যিমান প্ৰয়োজন। কোনো ছিকুৱন্সতে নাটকীয় পৰিবেশ নিৰ্মাণ কৰা নাই, কাহিনীৰ গতিয়ে সুযোগ দিয়াৰ পাছতো। বিপৰীতে কেমেৰাৰ ভাষাক গুৰুত্ব দি চুই যোৱা ছিকুৱেন্স ৰছনা কৰিছে। উদাহৰণ: বানে বুৰোৱা সময়ত অসহায় গঞাক ওঁঠত সংলাপ দি হৈ-চৈ কৰোৱা নাই। একাঠু বাঢ়নী পানীৰ মাজতে ধুনুই বিছনাত তোলা চৌকাত আহাৰ সিজাইছে। ধুনুক জোকে ধৰিছে, ভৰিৰ পৰা জোক এৰুৱাইছে। খেতি পানীত ডুব গৈছে। খেতিপথাৰত একাংশ গঞাই মাছ ধৰিছে। মাছ ধৰা কামটো বান আক্ৰান্ত গৃহিনীয়ে পছন্দ কৰা নাই, তেওঁলোকৰ "পৰিশ্ৰম" যে পানীৰ তলত! --কেইটা মান অকৃত্ৰিম শ্বটেৰে নিৰ্মাণ কৰিছে বিষণ্ন "সময়", পৰিৱেশ।
কাহিনীৰ গতিত প্ৰকৃতি আহিছে। উন্নয়নৰ নামত প্ৰকৃতি ধ্বংসৰ বাস্তৱ ছবি খন আহিছে, হাড়গিলা সংৰক্ষণৰ কথা আহিছে (ধুনুই মাকৰ মৃত্যুৰ পাছত মাকক হাড়গিলাৰ ঠোঁট-মুখৰ কিৰিটী পিন্ধা ৰূপত পথাৰৰ সোঁমাজত দেখা পায়। বুদ্ধিদীপ্ত ছিকুৱেন্স)। মানুহ-প্ৰকৃতিৰ সংযোগ আন ছিকুৱেন্সেৰেও কৰিছে। যেনে: মৃত মাতৃক ধুনুৱে অনুভৱ কৰিছে গছ এডাল আঁকোৱালি ধৰি।
--এই খিনিতে উল্লেখ কৰিব পাৰি চিনেমিটিক ভাষা প্ৰয়োগত, সাহিত্যৰ ভাষা ব্যৱহাৰত ৰীমা দাসে পুনৰ তেওঁৰ মৌলিকতা স্পষ্ট কৰি দিছে। "মৌলিকতা" মনত ৰাখিয়ে পৰিচালকে মন জোকাৰি যোৱা ছিকুৱেন্স নিৰ্মাণ কৰিছে ৰূপালী সৌন্দৰ্যলৈ ৰূপান্তৰ হোৱাকৈ। যেনে: ধুনুৰ মাতৃৰ মৃত্যুৰ সময়ৰ ছিকুৱেন্সটো। এখন অট'ৰিক্সাৰে চহৰৰ হাস্পতাললৈ নিয়াৰ বাটত অসুস্থ মাকৰ মৃত্যু হয়। কাৰণ চহৰলৈ নিয়াৰ একমাত্ৰ বাটটো বন্ধ হৈছিল, উভালি পৰা গছ পৰি থকাত। এবাৰ অসহায় ধুনুৰ গছ আঁতৰাবলৈ কৰা নিষ্ফল চেষ্টা, আনবাৰ মাকৰ নিষ্প্রাণ দেহ সাৱটি কৰা বিলাপে দৰ্শকক চুই গৈছে। এই ছিকুৱেন্সটোত নিশ্চয় পৰিচালকে স্পষ্ট কৰিব বিচাৰিছে গাঁৱৰ উন্নয়নৰ প্ৰকৃত ছবি এখন। --এই খিনিতে ক'ব পাৰি, ৰীমা দাসে কেৱল ধুনুৰ সপোনৰ কথায়ে কোৱা নাই, ৰূপালী গল্পটোত ধুনুৰ দৃষ্টিৰে (বা ধুনুক কেন্দ্ৰ কৰি পৰিচালকৰ দৃষ্টিৰে), তাইৰ "সৰু পৃথিৱী" খন দেখুৱাইছে।
--ভালে মান ইতিবাচক দিশ থকাৰ পাছতো, সাৰ্থক চিনেমা বুলি কোৱাৰ বাট মুকলি হৈ থকাৰ পাছতো ক'ব নোৱাৰিম "ভিলেজ ৰকষ্টাৰ্ছ-২" ত্ৰুটি মুক্ত। কাহিনীৰ গতিত ভিন্ন বিষয় বস্তু গুঠাৰ সময়ত "গতি মন্থৰ" হৈছে, ৰূপালী গল্পটোক কিছু শিথিলতাই চুইছে। আৰু কাহিনী চিনেমা খনক "তথ্যচিত্ৰ"ৰ পৰা মুক্ত কৰিব নোৱাৰাটো আনা এটা ত্ৰুটি। এই ত্ৰুটি কিছু পৰিমানে ঢাকি ৰাখিছে ভনীতা দাসৰ লগতে বসন্তী দাস, জুনুমণি বড়ো, বলোৰাম দাস, আৰু মনাবেন্দ্ৰ দাস আদিৰ অভিনয়ে। --হয়, ধুনুৰ লগতে প্ৰতিটো চৰিত্ৰৰে নিৰ্মাণ কৰ্ম পৰিপাটি, বাস্তৱিক অভিনয়ৰে নিৰ্মিত। চুই যোৱা।
কোৱা হয়-- "চৰিত্ৰক অতি সজীৱ, বিশ্বাসযোগ্য কৰি গঢ়ি তোলা প্ৰক্ৰিয়াটোক 'বাস্তৱিক, পৰিপাটি চৰিত্ৰ নিৰ্মাণ' বুজোৱা হয়। ইয়াৰ অৰ্থ হ’ল চৰিত্ৰটো কেৱল এজন 'নায়ক' বা 'খলনায়ক' হৈ থকাৰ পৰিৱৰ্তে এজন তেজ-মঙহৰ মানুহৰ দৰে আচৰণ কৰা।" এনেদৰে ক'ব পাৰি ৰীমা দাসৰ "ভিলেজ ৰকষ্টাৰ্ছ" প্ৰসংগতো।
--উৎপল মেনা/অসমীয়া চিনেমাউৎপল মেনা/অসমীয়া চিনেমা
ছপা মাধ্যম: সমীক্ষণ (০৪/২০২৬)
কোন মন্তব্য নেই:
একটি মন্তব্য পোস্ট করুন