‘সেইটো মন্দিৰ!'— গোৱালৈ ফুৰিবলৈ যাওঁতে সাগৰৰ পাৰতে থকা ঘৰ এটা দেখুৱাই ‘গাইড’গৰাকীয়ে কৈছিল।
নহয়, সেইটো ঘৰহে! – মন্দিৰ যেন নালাগে। — আমি কৈছিলোঁ।
হয়, সেইটো ঘৰেই; কিন্তু মন্দিৰ। কাৰণ গোৱালৈ আহিলে সেই ঘৰটোতে থাকে লতা মংগেশকাৰ।' — ‘গাইড’জনে পুনৰ কৈছিল।
২০০১ চনৰ সেই বিশেষ দিনটোতে আমাৰ মনত এক 'ধাৰণা' ই আকাৰ লৈছিল, কেৱল 'সুৰ’ৰ লতা নহয়, সুৰীয়া লতা নহয়, লতা মংগেশকাৰ বহুতৰে বাবে ভাৰতীয় ‘গীত’ৰ দেৱী, ৰাণী। প্রায় ২৫,০০০ গীতেৰে কোটি কোটি সংগীত ৰসিকৰ মনত আকাৰ লোৱা— ‘স্বৰবাণী'। (২০১৫ চনৰ ১৮ মাৰ্চত ‘ভাৰতীয় চিনেমাৰ সংগীত 'কেন্দ্ৰিক আলোচনা হৈছিল মুম্বাইৰ ফিল্মচিটি চৌহদত। আয়োজক ‘স্বৰ'ৰ সম্পাদক প্রকাশ নান্দেটকাৰে আদৰণী ‘প্রতিবেদন ত কৈছিল— ..... ভাৰতীয় জনপ্রিয় গীতৰ তালিকাখনত স্থান পাব লতা মংগেশকাৰে গোৱা প্ৰায় ২৫,০০০ গীতৰ ২৪,০০০টাই। আমি ভাবোঁ— এই প্ৰসংগত বিতৰ্কৰ অৱকাশ নাই। প্রকাশ নান্দেটকাৰে লতা মংগেশকাৰে প্ৰায় ১১০০খন ভাৰতীয় চিনেমাত গীত গোৱাৰ তথ্য জনাইছিল।)
সেই সময়ত, ১৯৮৫ চনৰ পাছৰ সময়ছোৱাত বলীউডৰ চিনেকৰ্মীসকলৰ বহুতে ধাৰণা কৰি লৈছিল 'লতা যুগ' শেষ। স্বাভাবিক ধাৰণা। যাঠি বছৰীয়া লতা মংগেশকাৰৰ 'কণ্ঠ' ১৬-২৫ বছৰীয়া 'নায়িকা'ৰ ওঁঠত শ্রোতা-দর্শকে কিয় গ্রহণ কৰিব? -এনে বহু চৰ্চাৰ সময়তে বিখ্যাত বাজশ্রী প্রডাকচনৰ সুৰজ বৰজাত্যই ঘোষণা কৰিলে—‘মেইনে প্যাৰ কিয়া'ত ২০ বছৰীয়া ভাগ্যশ্ৰীৰ ওঁঠত দিয়াৰ বাবে গীত গালে ৬০ বছৰীয়া লতা মংগেশকাৰে। লগে লগে চর্চা ঃ শ্রোতা-দর্শকে পছন্দ কৰিব নে? “কিয় নকৰিব! 'সুৰক প্ৰাণ দিয়া লতাজীৰ কণ্ঠৰ বাবেহে ভাগ্যশ্রীক শ্রোতা-দর্শকে আদৰিব।" সুৰজ বৰজাত্যই কৈছিল। এইখিনিতে মনলৈ আহিছে সোনিক-অ'মিৰ যুটিৰ সোনিক শৰ্মাই কোৱা কথা। সংগীত পৰিচালকগৰাকীয়ে লতা মংগেশকাৰৰ প্ৰসংগত মাত্ৰ দুটা শব্দ কৈছিল— ‘সুৰ'ব লতা। এই দুটা শব্দতে স্পষ্ট হৈ আছে 'সুৰ'ৰ বাবে জন্ম হৈছে লতা মংগেশকাৰৰ। 'সুৰ'ৰ বাবে লতাৰ কণ্ঠ।
ভাৰতীয় চিনেমাৰ শ্ব'মেন ৰাজ কাপুৰে 'প্ৰেমৰোগ'ৰ প্ৰথমখন সংবাদ মেলত কৈছিল, ‘চিনেমা উৰি গ'লেও গীত ৰৈ যাব।— কিয়? লক্ষ্মীকান্ত প্যাৰেলালৰ 'সুৰ', মোৰ আৱেগ আছে লতা মংগেশকাৰৰ কণ্ঠত। তাৰ পাছতে সংবাদ মেলত বজাই দিছিল—'য়ে গলিয়া চে চৌবাৰা... । পৰৱৰ্তী সময়ত প্যাবেলালে কৈছিল, .... সেই গীতটো এবাৰ বিশ্ব সংগীত যাত্ৰাত লতাজীয়ে ১৮ দিনত, ১৮খন মঞ্চত ৪৯বাৰ গাবলৈ বাধ্য হৈছিল। গীতটোত কি আৱেদন আছে, যাৰ বাবে বিদেশৰ মঞ্চতো আদৰ।— সন্দেহ নাই আদৰৰ কাৰণ কেৱল লতাজীৰ কণ্ঠ, গায়কী। সেই সময়ত জাপানৰ দৰ্শকে চিনেমাখন কেইবাবাৰো চাইছিল লতাজীৰ গীতৰ বাবেই।— সেই সময়ত এনে ধৰণৰ চৰ্চা হৈছিল 'মায়াপুৰী' জাতীয় আলোচনীত, লতা মংগেশকাৰৰ কণ্ঠ, গায়কীৰ জনপ্ৰিয়তাৰ বাবেহে ৰাজকাপুৰৰ চিনেমাই জাপানত ‘বজাৰ' পাইছিল।— এইখিনিতে উল্লেখ কৰিব পাৰি ৰাজকাপুৰৰ চিনেমাৰ গীতেৰে 'গায়িকা লতা' নির্মাণ হোৱা নাছিল, লতা মংগেশকাৰৰ যিকেইটা গীত বিদেশৰ শ্ৰোতাৰ মাজত জনপ্ৰিয় হৈছিল, তাৰ ভিতৰত ৰাজকাপুৰৰ চিনেমাৰ ‘য়ে গলিয়া... হে আছিল।
১৯৮৪-৮৫ৰ 'সময়'ছোৱাত ‘লণ্ডন টাইমছ'কে ধৰি বিদেশৰ ভালেমান কাকত আলোচনীত 'লতা চর্চা' হৈছিল, কেৱল গায়কী আৰু 'কণ্ঠ'ৰ বাবে। 'কিংষ্টাৰ' (১৭ জুন, ১৯৯৭)ত পঢ়িছিলোঁ— ‘লণ্ডন টাইমছ'ৰ ৮ পৃষ্ঠাৰ পৰিপূৰিকাত মাইকেল জেকছনক তৃতীয় স্থানত ৰাখি, বিশ্বৰ ১০গৰাকী ‘গায়ক’ৰ তালিকাত প্রথম স্থানত ৰাখিছিল লতা মংগেশকাৰক। ১৯৮৪ চনত।
( প্ৰকাশ: জনমভূমি/ ২০১৯) by Utpal Mena
মন্তব্যসমূহ
একটি মন্তব্য পোস্ট করুন