সরাসরি প্রধান সামগ্রীতে চলে যান

আৰু সান্নিধ্য: উৎপল দত্ত

নলবাৰীৰ "মিনাৰ্ভা বুক ডিপো" --১৯৮৯-৯২ সময় চোৱাত আমাৰ নিয়মীয়া আড্ডাৰ স্থান। সাহিত্য-নাটক-চিনেমা ইত্যাদি আছিল আমাৰ সেই আড্ডাৰ মূল বিষয়। "মিনাৰ্ভা বুক ডিপো" আছিল প্ৰশান্ত দাৰ। চলাইছিল হৰেকৃষ্ণ দাসে। সেই আড্ডা আছিল কেইবা খনো কাকত-আলোচনীৰ কাৰ্যালয়ৰ দৰে। সেই আড্ডা স্থলিলৈকে এদিন সোমাই আহিছিল উৎপল দত্ত "হৰেকৃষ্ণ, দবা (Chess)
 ক'ত চলি আছে" বুলি আমাৰ ফালে চাইছিল। কিছু সময় পূৰ্বে "দবা খেল চলি আছে হৰিমন্দিৰত, তাৰ পৰা আহো" বুলি শিল্পী আদ্য শৰ্মাই আমাক মাত লগাই গৈছিল। গতিকে হৰেকৃষ্ণ দাসে কিবা কোৱাৰ আগতে আমাৰ ওঁঠত লাগি থকা "উত্তৰ"টো দিছিলোঁ। "উত্তৰ"টো পোৱা মাত্ৰকে সাউতকৈ অহা উৎপল দত্ত, সাউতকৈ আঁতৰি গৈছিল। "উত্তৰ" দিয়াৰ সময়ত জনা নাছিলোঁ, আঁতৰি যোৱাৰ পাছতহে হৰেকৃষ্ণ দাসে কৈছিল-- "কোন চিনি পালা জনো! --উৎপল দত্ত। তাৰিখ, চন, বাৰ মনত নাই।
 কিন্তু মনত আছে, দ্বিতীয়বাৰ লগ পোৱাৰ আনুমানিক তাৰিখ, চন। ৪ জানুৱাৰীৰ ১৯৯৪ -ৰ পাছৰ এটা দিনত, অসম সাহিত্য সভাৰ মৰিগাঁও অধিৱেশনত।
 আমাৰ সৈতে যোৱা এগৰাকীয়ে কৈছিল-- সেইজন উৎপল দত্ত। সেই সময়ত উৎপল দত্তৰ "অপৰূপা আন্দামান" (ভ্ৰমণ কাহিনী) কেন্দ্ৰীক চৰ্চ চলি আছিল। গ্ৰন্থ খনৰ বেটুপাত অশ্লীলতাৰ দোষৰ পৰা মুক্ত নহয় বুলি বহুতে সমালোচনা কৰিছিল। সেইবাবেই হয়তো "সেইজন উৎপল দত্ত" শুনা মাত্ৰকে আমাৰ ওচৰত থকা বহুজনে কৈছিল-- অ' আন্দামান! 
 আমি গৈ উৎপল দত্তৰ সৈতে চিনাকী হৈছিলোঁ। উৎপল দত্তই কৈছিল-- "শ্ৰীময়ী" (পষেকীয়া অসমীয়া আলোচনী/ সম্পাদক: হেমন্ত বৰ্মন) -ৰ শেষ পৃষ্ঠাত এইসংখ্যাত আৰ ডি বৰ্মনৰ বিষয়ে লিখিছা নহয়! পঢ়িছোঁ। ভাল লিখিছা।" --এই "প্ৰশংসা"ৰ বাবেই উৎপল দত্তক দ্বিতীয়বাৰ লগ পোৱাৰ সময় মনত ৰৈ গ'ল। (কায়িক মৃত্যুৰ পাছ দিনা আৰ ডি বৰ্মনৰ বিষয়ে লিখি "শ্ৰীময়ী"ৰ কাৰ্যালয়ত দি আহিছিলোঁ। সংগীত শিল্পী গৰাকীৰ কায়িক মৃত্যুৰ তাৰিখ: জানুৱাৰী ১৯৯৪, মুম্বই।)
 পাছত, আৰু পাছত উৎপল দত্তক কিমান দিন লগ পালোঁ (লগ পাই আছোঁ), হিচাপ ৰখা নাই। কাৰণ-- হিচাপ ৰাখিব পাৰি বিশেষ সংখ্যালৈকহে! এই যে লগ পাইছোঁ, লগ পাই আছোঁ--, কাৰণ মোৰ প্ৰিয় বিষয় চিনেমা। উৎপলদাৰ চিনেচিন্তাৰ সৈতে মোৰ চিনেচিন্তাৰ মিল কম, অমিল বেছি। (আৰু আছে 😊)
 

মন্তব্যসমূহ

এই ব্লগটি থেকে জনপ্রিয় পোস্টগুলি

চিনেমাৰ জুবিন

জুবিন গাৰ্গ অভিনেতা নাছিল। "অভিনেতা জুবিন" নিৰ্মাণ কৰিছিল বা নিৰ্মাণ কৰাইছিল। "গায়ক ইমেজ"ৰ পৰা "নায়ক ইমেজ"ৰ মাজত বন্দী হব পাৰিছিল "মনযায়"ত। এম মণিৰামৰ পৰিচালনাৰে নিৰ্মান কৰা অসমীয়া চিনেমা "মনযায়"ত মানৱৰ চৰিত্ৰত দৰ্শকে, চিত্ৰৰসিকে গ্ৰহণ কৰিছে। চিনেমা খন চিত্ৰগৃহলৈ আহিছিল ২০০৮ চনত। বিশ্লেষণ কৰিলে স্পষ্ট হয়-- মানৱ কিন্তু "জুবিন"ৰ পৰা মুক্ত নাছিল। মানৱে কথা কৈছিল (সংলাপ প্ৰক্ষেপন কৰিছিল) জুবিনৰ দৰে। চেহেৰা-শৰীৰ ভাষাতো মানৱ "জুবিন"ৰ পৰা মুক্ত নহয়। তথাপি চিত্ৰৰসিকে জুবিনৰ অভিনয় গ্ৰহণ কৰিছে। মুনিন বৰুৱাৰ "দীনবন্ধু" (২০০৪)-ৰ বিপুলকো দৰ্শকে গ্ৰহণ কৰিছে। চৰিত্ৰ দুটাৰ মাজত দূৰত্ব অতি কম। কিন্তু বিপুলতকৈ মানৱ বেছি উজ্বল। "চৰিত্ৰ" দুটাক চিত্ৰৰসিকে ইতিবাচক সহাৰি দিয়াৰ প্ৰাথমিক কাৰণ-- cinematic acting, যাক আমি বাস্তবিক অভিনয় (realistic acting) বুলিব পাৰোঁ। আমাৰ ধাৰণা-- জুবিনে সততে (যদিওবা চিনেমা পৰিচিলকৰ মাধ্যম) "জুবিন"ৰ মাজতে থাকি "চৰিত্ৰ"ক গতি দিয়ে বা পৰিচালকক চৰিত্ৰ নিৰ্মাণত স...

নৈ কথা | চিনেচৰ্চা

‘নৈ কথা’ এখন অসমীয়া চিনেমা। ড° পঙ্কজ বৰাৰ পৰিচালনা। চিনেমা খনৰ কাহিনী ৰেখাৰ মূল বিন্দু এজন মাচুৱৈ। নাম-- তিলেশ্বৰ, তিলো। নৈপৰীয়া তিলোৰ চালিকা শক্তি, সংসাৰ চলোৱাৰ শক্তি নৈ খনত থকা মাছ কেইটা। তিলোৰ বাবে সমস্যা-- নৈ খনত মাছ কমি আহিছে। আৰু দিনটোৰ পৰিশ্ৰমৰ মূৰকত পোৱা মাছ কেইটাত উচিৎ দাম নিদয়ে, গ্ৰাহকে আগ্ৰহ নেদেখুৱাই।  [বিপৰীতে গ্ৰাহকৰ-- চালানী মাছ, ব্ৰইলাৰ মুৰ্গী প্ৰতিহে! পৰিচালকে কেমেৰাৰ ফ্ৰেমত একেলগে তিলোৰ স্থানীয় নৈৰ মাছৰ, চালানী মাছৰ, ব্ৰইলাৰ মুৰ্গীৰ "দোকান" তিনিখন ৰাখিছে। দেখুৱাইছে-- চালানী মাছৰ, ব্ৰইলাৰ মুৰ্গীৰ নিৰ্দিষ্ট দাম দিবলৈ ক্ৰেতাই আপত্তি নকৰে, বিপৰীতে তিলোৰ সৈতে কিমান যে দৰ-দাম কেন্দ্ৰিক কথা! চিত্ৰায়ণ--  বাস্তৱিক। পৰিপাটি-- কেমেৰাৰ ভাষা প্ৰয়োগ, যিমান প্ৰয়োজন সিমান সাহিত্যৰ ভাষা ব্যৱহাৰ।]  তিলোৰ ঘৰ নচলে! দুই এমা ডিমা সন্তান আৰু পত্নী বাসন্তীক লৈ তিলোৰ সংসাৰ। প্ৰয়োজনীয় দৈনন্দিন সামগ্ৰী আনোতে আনোতে মহাজনৰ দোকানত "বাকী" বাঢ়ি গৈ আছে।  তিলো হ'তৰ  সমস্যা [সমস্যা কেৱল তিলোৰ নহয়, নৈ পৰীয়া মাচুৱৈৰ। এই দিশটো পৰিচালক পৰিপাটিকৈ স্পষ্ট কৰিছে, কাহিনীৰ গতি...

হেৰোৱা ছন্দ | পূৰ্বালোকন

আৰু এখন চিনেমা-- জাহ্নু বৰুৱাৰ। আৰু এটা গীত-- ইবচন লাল বৰুৱাৰ। কথা-সুৰ-সংগীত ইবচন লাল বৰুৱাৰ।  " দামি গহনা পিন্ধি হাঁহিছা  হাঁহিটিয়েই চোন এটি গহনা  গহনা বুলি ধাতু কিনিছা  কিনিব জানো হাঁহি পাৰিবা পাৰা যদি সুৰ তুমি ঢালিবা  ঢালি গভীৰৰ সঁচা তৰঙ্গ  অঙ্গ ভেদি গান কঁপিব  কঁপি উঠিব হেৰোৱা ছন্দ..." চিনেমাৰ গীত।  চিনেমাৰ নাম: হেৰোৱা ছন্দ।  জাহ্নু বৰুৱাৰ চিনেমা। (জাহ্নু বৰুৱাৰ চিনেমা মানেই মনত ৰৈ যোৱা চিনে-চিন্তা, চুই যোৱা চিনে-সৌন্দৰ্য।) জাহ্নু বৰুৱাৰ বাবে ইয়াৰ পূৰ্বে ইবচন লাল বৰুৱাই নিৰ্মাণ কৰিছিল (নিজৰ কথা, সুৰেৰে) -- "বিষুৱ ৰেখা নাপাওঁ দেখা ভৰিৰ তলত দুখন ধৰা এখন আকাশ আকাশ ফালি মেঘৰ বিবাদ… মোৰ ভগা খিৰিকী পোহৰ দিয়া খিৰিকী মোৰ ভগা খিৰিকী দুৱাৰ খোলা খিৰিকী …" (চিনেমা : ভগা খিৰিকী) পূৰ্বৰ গীতটোৰ দৰে "হেৰোৱা ছন্দ"ৰ বাবে নিৰ্মাণ কৰা গীতটোও চিনে-সৌন্দৰ্যৰে ভৰপূৰ, আমাৰ অনুভৱত। আমাৰ ধাৰণাত গীতটোৰ কথা-সুৰ, গায়কীত চিনেমা খনৰ "কাহিনী" আছে, বিষয়-বস্তু আছে। গীতটোত ব্যৱহাৰ কৰিছে ঊষা উত্থুপ আৰু অনিন্দিতা পলৰ কণ্ঠ। সম্ভৱতঃ ৰূপালী গল্পটোৰ মূল ...