সরাসরি প্রধান সামগ্রীতে চলে যান

নাটক চোৱাৰ আনন্দ

আজি ১ জানুৱাৰী, ২০২৪। মুম্বাইৰ কেইটামান নাটঘৰত মঞ্চস্থ হ'বলগীয়া নাটকৰ তালিকা খন বিচাৰিছিলোঁ সাংবাদিক বন্ধুৰ পৰা। বন্ধুয়ে আমালৈ প্ৰেৰণ কৰা তালিকাত আছে -- 'গগন দামামা বাজয়ো' (টিকটৰ মূল্য: ৪৯৯ টকা), 'মাম্মা মিয়া!' (টিকটৰ মূল্য: ১২০০ টকা), 'ভ্যাকুয়াম ক্লিনাৰ' (টিকটৰ মূল্য: ৩০০ টকা), 'কৰুণ গেলো গাঁও' (টিকটৰ মূল্য: ৩০০ টকা), 'ইয়াদা কদাচিৎ ৰিটার্নছ' (টীকটৰ মূল্য: ২০০ টকা)। মন কৰক-- টিকটৰ মূল্য ২০০ৰ পৰা ১২০০টকা। নাট্যৰিসিকে টিকট ক্ৰয় কৰে, নাটক চাবলৈ ভিৰ কৰে, নাটক চোৱাৰ আনন্দ অনুভৱ কৰে! 
১৯৯৪ চনৰ পৰা ২০০২ চনৰ আগভাগলৈ আমাৰ কৰ্মস্থান আছিল মুম্বাই। সেই সময় চোৱাত সুযোগ মিলিলেই আমি পৃথ্বি থিয়েটাৰ, যশোবন্ত নাট্য মন্দিৰ আদিত নাটক উপভোগ কৰিছিলোঁ। নাট্যকৰ্মীৰ নিজা নিজা কম আসনৰ নাটঘৰলৈ গৈয়ো নাটক চোৱাৰ আনন্দ অনুভৱ কৰিছিলোঁ। 'ফ্ৰী পাছ' লৈ নহয়, টিকট ক্ৰয় কৰি।
তেনেদৰে কলকতাৰ ৰবীন্দ্র সদন, গিৰিশ মঞ্চ, অকাডেমি অফ ফাইন আর্টছ, শিশিৰ মঞ্চ, মিনার্ভা থিয়েটাৰ আদিত নাটক চোৱাৰ আনন্দ কৰিছোঁ, কেইবাৰো, টিকট ক্ৰয় কৰি। নাটুৱাৰ প্ৰযোজনা, গৌতম হালদাৰ পৰিচালিত, অভিনীত নাটক 'মৈমনসিংহ গীতিকা' , 'মেঘনাদধ' আৰু 'মাটিৰ গাড়ি' চোৱাৰ সময়ত এক 'অদ্ভুত অভিজ্ঞতা'ই আমাক আনন্দ দিছিল। নাট্যৰসিকে দুই-তিনিদিন আগতে টিকট ক্ৰয় কৰা দেখিছিলোঁ।  নাটক আৰম্ভ হোৱাৰ এঘণ্টা মান আগৰ সময়ত টিকট ক্ৰয় কৰিবলৈ গৈ আমি বিমুখ হৈছিলোঁ।
--আমাৰ বাবে 'অদ্ভুত আভিজ্ঞতা' এই বাবেই আছিল, আমাৰ ৰবীন্দ্ৰ ভৱন (বহু 'সময়' বন্ধ হৈ আছে। পুন:নিৰ্মাণ কৰিব), কুমাৰ ভাস্কৰ নাট্য মন্দিৰ, কলাক্ষেত্ৰৰ মাধৱদেৱ প্ৰেক্ষাগৃহ আদিত নাটক চোৱাৰ আনন্দ সততে অনুভৱ কৰি আহিছোঁ টিকট ক্ৰয় নকৰাকৈ।  (মাজে সময়ে নাছিৰুদ্দিন শ্বাহৰ দৰে কোনো তাৰকাই নাটকলৈ আহিলে টিকট ক্ৰয়ৰ ভাল লগা ছবি এখন দেখা যায়।) কোনো নাট্যগোষ্টিয়ে টিকট বিক্ৰয়ৰ ব্যৱস্থা কৰে, 'পুছিং চেল' কৰে। পুছিং চেল' কৰাৰ সময়ত নাটকৰ্মীয়ে অনুভৱ কৰা মিঠা অভিজ্ঞতা কম, তিতা বেছি। সততে নাট্যকৰ্মী সকলে নিজৰ পকেটৰ টকাৰেহে ধাৰাবাহিক ভাৱে নাটকৰ্ম কৰি আহিছে। (বিশেষ নাট্যগোষ্টিয়ে, নাট্যকৰ্মীয়ে চৰকাৰী পুঁজিৰে নাট্যকৰ্ম কৰাৰ সুবিধা নপোৱা নহয়। সংখ্যা তেনেই কম।) বজাৰ চিন্তাৰে নাট্যকৰ্ম কৰা ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰে প্ৰদূষিত কৰা 'অসমৰ নাট্যচৰ্চা'ক নিৰ্মল কৰাৰ দায়িত্ব নিজে পালন কৰি আহিছে অসমৰ বিভিন্ন প্ৰান্তত থকা নিজৰ পকেটৰ টকাৰে নাট্যচৰ্চা কৰি অহা নাট্যকৰ্মী সকলে।
--কথাটো এনে ধৰণৰ নহয়, দুৰ্বল নাট প্ৰযোজনাৰ বাবে অসমৰ দৰ্শকে স্বতন্ত্ৰ নাটকৰ প্ৰতি আগ্ৰহ নেদেখুৱাই। কথাটো হ'ল, পৰিবেশ। টিকট ক্ৰয় কৰি কুমাৰ ভাস্কৰ নাট্য মন্দিৰ আদিত টিকট ক্ৰয় কৰি নাটক চোৱাৰ পৰিবেশ গঢ়ি উঠা নাই, গঢ়ি তোলাৰ চেষ্টা কোনো পক্ষয়ে কৰা নাই। আছেনে-- অসমৰ প্ৰতিটো স্থায়ী নাটঘৰৰ সন্মুখত টিকট কাউণ্টাৰ? নথকা নহয়, যি কেইটাত আছে টিকট খিৰিকী বন্ধ থকায়ে দেখো।
আৰু কেতিয়াবা দেখিছোঁ-- কোনো নাট্যকৰ্মীয়ে 'কোনো নাট্য পণ্ডিত'ক গাড়ীৰে নাটক চাবলৈ অনা দৃশ্য। এনে দৃশ্য দেখাৰ পাছত আমাৰ 'নাটক চোৱাৰ আনন্দ' মনৰ পৰা আঁতৰি যায়।

মন্তব্যসমূহ

এই ব্লগটি থেকে জনপ্রিয় পোস্টগুলি

চিনেমাৰ জুবিন

জুবিন গাৰ্গ অভিনেতা নাছিল। "অভিনেতা জুবিন" নিৰ্মাণ কৰিছিল বা নিৰ্মাণ কৰাইছিল। "গায়ক ইমেজ"ৰ পৰা "নায়ক ইমেজ"ৰ মাজত বন্দী হব পাৰিছিল "মনযায়"ত। এম মণিৰামৰ পৰিচালনাৰে নিৰ্মান কৰা অসমীয়া চিনেমা "মনযায়"ত মানৱৰ চৰিত্ৰত দৰ্শকে, চিত্ৰৰসিকে গ্ৰহণ কৰিছে। চিনেমা খন চিত্ৰগৃহলৈ আহিছিল ২০০৮ চনত। বিশ্লেষণ কৰিলে স্পষ্ট হয়-- মানৱ কিন্তু "জুবিন"ৰ পৰা মুক্ত নাছিল। মানৱে কথা কৈছিল (সংলাপ প্ৰক্ষেপন কৰিছিল) জুবিনৰ দৰে। চেহেৰা-শৰীৰ ভাষাতো মানৱ "জুবিন"ৰ পৰা মুক্ত নহয়। তথাপি চিত্ৰৰসিকে জুবিনৰ অভিনয় গ্ৰহণ কৰিছে। মুনিন বৰুৱাৰ "দীনবন্ধু" (২০০৪)-ৰ বিপুলকো দৰ্শকে গ্ৰহণ কৰিছে। চৰিত্ৰ দুটাৰ মাজত দূৰত্ব অতি কম। কিন্তু বিপুলতকৈ মানৱ বেছি উজ্বল। "চৰিত্ৰ" দুটাক চিত্ৰৰসিকে ইতিবাচক সহাৰি দিয়াৰ প্ৰাথমিক কাৰণ-- cinematic acting, যাক আমি বাস্তবিক অভিনয় (realistic acting) বুলিব পাৰোঁ। আমাৰ ধাৰণা-- জুবিনে সততে (যদিওবা চিনেমা পৰিচিলকৰ মাধ্যম) "জুবিন"ৰ মাজতে থাকি "চৰিত্ৰ"ক গতি দিয়ে বা পৰিচালকক চৰিত্ৰ নিৰ্মাণত স...

নৈ কথা | চিনেচৰ্চা

‘নৈ কথা’ এখন অসমীয়া চিনেমা। ড° পঙ্কজ বৰাৰ পৰিচালনা। চিনেমা খনৰ কাহিনী ৰেখাৰ মূল বিন্দু এজন মাচুৱৈ। নাম-- তিলেশ্বৰ, তিলো। নৈপৰীয়া তিলোৰ চালিকা শক্তি, সংসাৰ চলোৱাৰ শক্তি নৈ খনত থকা মাছ কেইটা। তিলোৰ বাবে সমস্যা-- নৈ খনত মাছ কমি আহিছে। আৰু দিনটোৰ পৰিশ্ৰমৰ মূৰকত পোৱা মাছ কেইটাত উচিৎ দাম নিদয়ে, গ্ৰাহকে আগ্ৰহ নেদেখুৱাই।  [বিপৰীতে গ্ৰাহকৰ-- চালানী মাছ, ব্ৰইলাৰ মুৰ্গী প্ৰতিহে! পৰিচালকে কেমেৰাৰ ফ্ৰেমত একেলগে তিলোৰ স্থানীয় নৈৰ মাছৰ, চালানী মাছৰ, ব্ৰইলাৰ মুৰ্গীৰ "দোকান" তিনিখন ৰাখিছে। দেখুৱাইছে-- চালানী মাছৰ, ব্ৰইলাৰ মুৰ্গীৰ নিৰ্দিষ্ট দাম দিবলৈ ক্ৰেতাই আপত্তি নকৰে, বিপৰীতে তিলোৰ সৈতে কিমান যে দৰ-দাম কেন্দ্ৰিক কথা! চিত্ৰায়ণ--  বাস্তৱিক। পৰিপাটি-- কেমেৰাৰ ভাষা প্ৰয়োগ, যিমান প্ৰয়োজন সিমান সাহিত্যৰ ভাষা ব্যৱহাৰ।]  তিলোৰ ঘৰ নচলে! দুই এমা ডিমা সন্তান আৰু পত্নী বাসন্তীক লৈ তিলোৰ সংসাৰ। প্ৰয়োজনীয় দৈনন্দিন সামগ্ৰী আনোতে আনোতে মহাজনৰ দোকানত "বাকী" বাঢ়ি গৈ আছে।  তিলো হ'তৰ  সমস্যা [সমস্যা কেৱল তিলোৰ নহয়, নৈ পৰীয়া মাচুৱৈৰ। এই দিশটো পৰিচালক পৰিপাটিকৈ স্পষ্ট কৰিছে, কাহিনীৰ গতি...

হেৰোৱা ছন্দ | পূৰ্বালোকন

আৰু এখন চিনেমা-- জাহ্নু বৰুৱাৰ। আৰু এটা গীত-- ইবচন লাল বৰুৱাৰ। কথা-সুৰ-সংগীত ইবচন লাল বৰুৱাৰ।  " দামি গহনা পিন্ধি হাঁহিছা  হাঁহিটিয়েই চোন এটি গহনা  গহনা বুলি ধাতু কিনিছা  কিনিব জানো হাঁহি পাৰিবা পাৰা যদি সুৰ তুমি ঢালিবা  ঢালি গভীৰৰ সঁচা তৰঙ্গ  অঙ্গ ভেদি গান কঁপিব  কঁপি উঠিব হেৰোৱা ছন্দ..." চিনেমাৰ গীত।  চিনেমাৰ নাম: হেৰোৱা ছন্দ।  জাহ্নু বৰুৱাৰ চিনেমা। (জাহ্নু বৰুৱাৰ চিনেমা মানেই মনত ৰৈ যোৱা চিনে-চিন্তা, চুই যোৱা চিনে-সৌন্দৰ্য।) জাহ্নু বৰুৱাৰ বাবে ইয়াৰ পূৰ্বে ইবচন লাল বৰুৱাই নিৰ্মাণ কৰিছিল (নিজৰ কথা, সুৰেৰে) -- "বিষুৱ ৰেখা নাপাওঁ দেখা ভৰিৰ তলত দুখন ধৰা এখন আকাশ আকাশ ফালি মেঘৰ বিবাদ… মোৰ ভগা খিৰিকী পোহৰ দিয়া খিৰিকী মোৰ ভগা খিৰিকী দুৱাৰ খোলা খিৰিকী …" (চিনেমা : ভগা খিৰিকী) পূৰ্বৰ গীতটোৰ দৰে "হেৰোৱা ছন্দ"ৰ বাবে নিৰ্মাণ কৰা গীতটোও চিনে-সৌন্দৰ্যৰে ভৰপূৰ, আমাৰ অনুভৱত। আমাৰ ধাৰণাত গীতটোৰ কথা-সুৰ, গায়কীত চিনেমা খনৰ "কাহিনী" আছে, বিষয়-বস্তু আছে। গীতটোত ব্যৱহাৰ কৰিছে ঊষা উত্থুপ আৰু অনিন্দিতা পলৰ কণ্ঠ। সম্ভৱতঃ ৰূপালী গল্পটোৰ মূল ...